
Nº 0103 · Kilise, sonradan cami
Hagia Sophia
İlk kubbesi çöktü; yeniden yapılan daha yükseğe çıktı.
Neden önemli
Trallesli Anthemius ile Miletoslu Isidoros, büyük bir kubbeyi bir pencere halkasının üzerine oturttu ve iki yarım kubbeyle uzattı; böylece nef, kesintisiz devasa tek bir oda gibi okunur. Altı yıldan kısa sürede, 532'den 537'ye inşa edildi.
İmparator I. Justinianus onu 532'deki ayaklanmalardan sonra yeniden inşa ettirdi ve 27 Aralık 537'de açıldı. Çok yassı olan ilk kubbe 558'de bir depremle çöktü; Genç Isidoros onu 562'ye kadar yaklaşık 6 m daha yüksek, nervürlü bir kubbe olarak yeniden yaptı. 1453'teki Osmanlı fethinden günler sonra cami oldu ve sonradan minareler eklendi; 1935'ten itibaren müzeydi ve 2020'den beri yine camidir. Ana fotoğraf, müze olduğu 2013'te çekildi.
Neye bakmalı
- Pencere halkasıKubbe, tabanındaki bir pencere halkasının üzerinde durur ve bu yüzden süzülüyor gibi görünür.
- Bir minareMinareler, kilise cami olduktan sonra, 1453'ün ardından eklendi.
- Yarım kubbeAna kubbenin altında bir yarım kubbe tonozu sürdürür; böylece nef tek bir mekân gibi okunur.
3 dk okuma
Hikâyenin tamamı
Bir isyanda yanan kilise
Yapı, bulunduğu alandaki üçüncü kilisedir. İlki II. Constantius döneminde 360’ta kutsandı, ikincisi II. Theodosius döneminde 415’te açıldı. Ocak 532’de, I. Justinianus’a karşı Nika isyanı sırasında isyancılar ikinci kiliseyi ateşe verdi.
Bu hikâyede
- Bir isyanda yanan kilise
- Kare üzerinde yuvarlak kubbe
- Katedral, sonra cami
- Sultan camilerine örnek
- Malzemeler
- Tuğla ve kesme taş; mermer kaplama, altın mozaikler
- Boyutlar
- Kubbe yaklaşık 31 ile 33 m çapında, zeminden yaklaşık 55 m yüksekte
- İnşa
- 532'den 537'ye; kubbe 562'ye kadar yeniden yapıldı
- Miras
- İstanbul'un Tarihi Alanları, 1985'ten beri UNESCO listesinde
- Durum
- Gerçek · 2020'den beri cami
Bağlantılar
- Anthemius of Tralles
- Isidore of Miletus
- Isidore the Younger
- Orta Çağ
- Mimarlık
- Tuğla
- Mermer
- Taş
- Altın ve gümüş
- İstanbul
Arşivde yakınında
PantheonMimarı bilinmiyor · yaklaşık 126 · betondan büyük Roma kubbesi
Church of the LightAndo · 1989 · gün ışığıyla biçimlenen bir başka kilise
Yer aldığı koleksiyonlar
Daha fazlası için
- Hagia Sophia: Architecture, Structure and Liturgy of Justinian's Great Church, Rowland J. Mainstone (1988)Kubbelerin, ayakların ve payandaların nasıl çalıştığını ve nasıl değiştirildiğini anlatan bir mühendisin yazdığı temel yapısal çalışma.
- Procopius, Buildings, Book I, LacusCurtius, University of ChicagoKilisenin altıncı yüzyıldaki anlatımının, 1940 tarihli Loeb Classical Library baskısından tam İngilizce metni.
- Hagia Sophia, Istanbul, Smarthistory (2014)Steven Zucker ve Beth Harris yapının içinde dururken onu anlatıyor.
- Icons of Sound: Aesthetics and Acoustics of Hagia Sophia, Istanbul, Stanford University, CCRMAYapının nasıl ses verdiğine dair bir araştırma projesi; akustiğinin dijital yeniden kurgusunda yapılmış ortaçağ ilahisi kayıtlarıyla.
Kaynaklar
- Hagia Sophia, 532 to 37 (Heilbrunn Timeline of Art History), The Metropolitan Museum of Art
- Hagia Sophia, World History Encyclopedia
- Hagia Sophia, Encyclopaedia Britannica
- Wikipedia (English), Wikimedia Foundation

